Leśna rzeczka o wysokich walorach krajobrazowych – jak ją ochronić przed wycinką drzew

Kilka dni temu, wraz z jednym z członków Grupy Wschód, monitorowaliśmy cenne fragmenty lasów w jednym z nadleśnictw. Stwierdziliśmy obecność drzew o pomnikowych rozmiarach, odkryliśmy duże gniazdo należące prawdopodobnie do orlika krzykliwego. Niestety odwiedzając dolinę jednej z najpiękniejszych w całym nadleśnictwie leśnych rzeczek, stwierdziliśmy że zostały wykonane zręby sięgające do samego brzegu rzeki.


Cześć,
przygotowuję dla ciebie teczkę projektową, gdzie będzie harmonogram zadań do wykonania. 
Teraz na szybko wysyłam wskazówki dotyczące rzeki (…).


1. Fragment po którym chodziliśmy, jest blisko strefy ochrony okresowej bielika. Na szczęście byliśmy 470 metrów od gniazda bielika.

Co należy zrobić: zawnioskować do RDOŚ o wniosek, jaki do nich wpłynął z nadleśnictwa (…) o wydanie decyzji na prace gospodarcze w tej strefie. Jednocześnie można zawnioskować o decyzję RDOŚ w odpowiedzi na wniosek nadleśnictwa. Analiza wniosku i decyzji pozwoli ocenić przesłanki do wykonania prac gospodarczych, jakimi kierowali się leśnicy i urzędnicy z RDOŚ.


2. Przy rzeczce jest źródlisko.


Co należy zrobić: obecność źródliska jest argumentem przy rozmowach z nadleśniczym o zaniechaniu prac wzdłuż koryta rzeki. 

Standard FSC zawiera wskaźniki:

– 6.2.7. Źródliska oraz koryta rzek i potoków są chronione podczas prowadzenia prac leśnych. (Wizyty terenowe).
– 6.5.6. Pozostawia się strefy ochronne o szerokości przynajmniej dwóch wysokości drzewostanu wzdłuż zbiorników i cieków oraz terenów otwartych, bagien, torfowisk, źródlisk i źródeł (także śródleśnych). Użytkowanie takich stref zrębami zupełnymi jest zabronione. (Wizyty terenowe).


3. Rozporządzenie Ministra Środowiska w sprawie wymagań dobrej praktyki w zakresie gospodarki leśnej, wymaga od leśników ochrony cieków leśnych:


– na brzegach zbiorników wodnych i cieków, w odległości 10 metrów od linii brzegowej, należy pozostawiać: zwalone pnie drzew, podszyt, duże kamienie w celu ułatwienia zwierzętom dostępu do wody oraz migracji zwierząt;
– w stanie naturalnym lub, w przypadkach szczególnych, zbliżonym do naturalnego pozostawia się śródleśne zbiorniki i cieki wodne;
– nie stosuje się cięć zupełnych bezpośrednio przy źródłach, rzekach, jeziorach, torfowiskach i źródliskach, a takżew miejscach pamięci narodowej i kultu religijnego; w miejscach tych zaleca się pozostawianie naturalnych stref ekotonowychlub ich tworzenie, w szczególności poprzez sadzenie krzewów, w razie ich braku, oraz ich pielęgnowanie;

W miejscu gdzie wykonano rębnie, nie ma już podszytu, naturalny charakter rzeczki został naruszony.


4. Tu jest narzędzie GIS dla nadleśnictwa (…) (dostępne też na stronie fundacji), gdzie jest podłączona warstwa zobrazowań satelity Sentinel, przelot z 4 kwietnia 2019r.


Link: (…)
Widać na niej, że prace przy (…) to rębnia gniazdowa. Po podłączeniu HCVF 4.1 widać, że rębnię którą oglądaliśmy wykonano w lesie wodochronnym.
Dla takiego lasu Kryteria wyznaczania lasów HCVF zawierają dozwolone metody gospodarowania lasami wodochronnymi HCVF 4.1:

– “stosuje się zasady zagospodarowania zapewniające stałą obecność szaty leśnej, a więc rębnie częściowe, gniazdowe, stopniowe lub przerębową. Rębnia zupełna może być stosowana tylko w sytuacjach klęskowych”.

Jak wiemy, zastosowano tutaj rębnię gniazdową ale jest też mowa o tym, że:
– Należy oczekiwać również innych “modyfikacji zasad przyjętych dla lasów gospodarczych np. (…) wydłużenia okresu odnowienia i okresu uprzątnięcia w rębniach częściowych, pozostawiania kęp drzew po cięciu uprzątającym, przebudowy składu gatunkowego i budowy drzewostanu, stosowania selekcji o kierunku protegującym żywotność i zdolności adaptacyjne drzew oraz walory estetyczno- krajobrazowe”.

Walory estetyczno krajobrazowe zostały niewątpliwie naruszone co ujawniają zdjęcia. Jest to kolejny argument do rozmowy z nadleśniczym. Docelowo powinieneś zmierzać do wymuszenia na nadleśnictwie odstąpienia od trzebieży w dalszym odcinku kotyta, ponieważ walory estetyczno- krajobrazowe zostały częściwo już zniszczone. W ramach zrekompensowania strat krajobrazowych, niech odstapią od tych trzebieży, które są przecież zaplanowane w najpiękniejszym odcinku rzeki (…).

W razie porażki rozmów z nadlesniczym, pozostaje procedura skargowa i krytyczne uwagi do projektowanych rocznych planów gospodarczych (X-XII 2019 r.), krytyczne uwagi do audytu gospodarki lesnej FSC (marzec 2020 r.) oraz udział w tym audycie w roli obserwatora.


Załączam zdjęcia i przepisy